Ngày Lễ Giỗ Tổ Nghề May (12/12 Âm Lịch) – Ý Nghĩa Tâm Linh

 Các bạn có biết, Cứ mỗi năm vào ngày 12 tháng 12 âm lịch, Những người hoạt động trong ngành may đồng phục, may áo thun khắp nơi trên đất nước Việt Nam lại thành kính tổ chức Giỗ Tổ để ngưỡng vọng công đức Tổ nghề và các vị tiền bối có công lưu truyền thủ nghệ. Giỗ Tổ nghề may đã trở thành lệ truyền thống uống nước nhớ nguồn của dân tộc của những người lao động về nghề may. Giỗ Tổ là dịp để các thợ may thể hiện đạo lý uống nước nhớ nguồn, biết ơn những người đã khai sáng ra nghề may mặc. Ngoài ý nghĩa ôn cố tri ân, việc giỗ Tổ còn khẳng định, tôn vinh nghề của mình, là bằng chứng cụ thể để thấy vị trí của nghề may và cũng là dịp trình nghề nhằm giới thiệu những thành tựu của nghề nghiệp.

Lễ Giỗ Tổ thì hầu như mọi người trong ngành hay ngoài ngành đều biết. Tuy nhiên, trên thực tế rất ít ai biết được nguồn gốc lễ Giỗ bắt nguồn từ đâu và Tổ Nghiệp là ai.

Nguồn gốc của ngày lễ giỗ tổ nghề may

Nghề may là một nghề truyền thống có từ rất rất lâu đời của người Việt Nam chúng ta, đã được khởi nguồn nguồn từ khi con người biết trồng dâu nuôi tằm. tuy nhiên để xác định được vị nào là Tổ nghề thì rất khó. Theo tôi được biết, Riêng ở Hội An, các bậc cao niên truyền lại vị Tổ nghề may là Bà Nguyễn Thị Sen.

gio to nghe may

Hình ảnh truyền thống Lễ giỗ tổ nghề may ở làng Trạch Xá

Cũng Theo thần tích, Tổ Ngề may bà Nguyễn Thi Sen sinh ra và lớn lên ở làng Trạch Xá, xã Hòa Lâm, huyện Ứng Hòa, trấn Sơn Tây (ngôi làng được Quý Minh Đại Vương – 1 thần tướng dưới thời vua Hùng lập lên). Thời đó, Vào những năm tháng của tuổi trăng tròn,  bà Nguyễn Thi Sen là người con gái xinh đẹp, nết na, đảm đang, giỏi giang trong việc trồng dâu, dệt vải, may mặc, thêu thùa.

Và cũng Theo Đại Việt Sử Ký Toàn Thư có ghi chép lại, Vua Đinh Tiên Hoàng lập 5 hoàng hậu là bà Đan Gia, bà Trinh Minh, Kiều Quốc, Cồ Quốc và Ca Ông, trong đó có tứ phi Hoàng Hậu Cồ Quốc chính là Thánh tổ nghề may Nguyễn Thị Sen.

Trong 1 lần Nhân dịp Vua Đinh Tiên Hoàng về trấn Sơn Tây kén chọn hiền tài giúp nước, đến làng Trạch Xá – Tổng Hòa Lâm – Huyện Ứng Hòa, đã đem lòng cảm mến sau đó nên duyên cùng với bà Nguyễn Thị Sen. bà sau đó đã Theo vua về kinh đô Hoa Lư và được sắc phong là Tứ Phi Hoàng Hậu.

Trong hoàng cung, bà được giao quyền quản bộ May trang phục Hoàng Triều. Với trí thông minh sẵn có, cùng với đôi tay khéo léo đầy sáng tạo, bà đã cùng các cung phi hồi đó tạo nên các loại quần áo chỉ dành riêng cho các Hoàng tôn, Công tử, Hoàng hậu và Triều nghi, Tất cả những thứ bà sáng tạo ra, thứ nào cũng vừa trang trọng vừa tiện lợi và cao quý. Đặc biệt hơn, bà đã đào tạo riêng cho mình được 1 hệ thống đội ngũ may trang phục, người thêu thùa đông đảo. dạy cho các cung nữ cách thực hiện từng đường kim, mũi chỉ đạt mức trình độ tinh tế, phát triển nghề may trong cung vua mà trước đây chưa hề có triều đại nào làm được như vậy.

1 sự kiện đáng buồn – Vào năm Kỷ Mão (979) Vua Đinh Tiên Hoàng bị đám gian thần sát hại. Buồn chán trước cảnh triều đình rơi vào binh đao tranh quyền, đoạt vị, bà đã đưa các hoàng tử rời khỏi Hoàng cung để trở về làng Trạch Xá . Tại đây, bà tiếp tục mang nghề may trong cung truyền dạy cho dân làng và cũng từ đó nghề may đã phát triển đời này qua đời khác, đến nay đã ngót đã được hơn ngàn năm. Bà Nguyễn Thị Sen mất vào ngày 12 tháng Chạp.

Con cháu muôn đời muốn lưu giữ muôn đời công đức của tiền nhân, người dân làng Trạch Xá đã lập đền thờ suy tôn bà là Đức Thánh Tổ nghề may và tổ chức lễ hội giỗ tổ nghề may vào ngày 12 tháng Chạp âm lịch hàng năm.

gio to nghe may

Mâm cúng giỗ tổ ngành ngành may 

Lễ cúng Tổ nghề may diễn ra vào buổi sáng.Đối với những thợ may, người kinh doanh, doanh nhân muốn tổ chức lễ cúng ở tiệm thường sử dụng lễ vật là một cành hoa, thêm 1 con gà, cùng đĩa trầu cau, luôn có rượu và chén nước lã. Nhiều Nơi người ta còn cúng đầu heo, heo quay hay vịt là tuỳ theo ý nguyện và hiệu quả làm ăn trong năm. Bàn cúng thường được lập nơi khang trang nhất (thường đặt ở vị trí gần bàn may).

mau cung gio nghe may

mau cung gio nghe may 1

 

mau cung gio nghe may hoanh trang

mau cung gio nghe may hoanh trang

ĐẶc biệt, ở những làng nghề lâu năm như làng Trạch Xá thì ngày Giỗ Tổ nghề may được tổ chức rất cầu kì và trang nghiêm với tất cả tấm lòng thành kính. Lễ vật gồm: trái cây ngủ quả, hoa lay ơn, nhang rồng phụng 5 tất, đèn cầy, gạo hủ, muối hủ, trà pha sẵn, rượu nếp, trầu cau, giấy cúng Giỗ tổ ngành may, xôi, gà luộc, heo quay con, bánh bao, bánh chưng/bánh tét, chả lụa,…

le cúng gio to nghe may tại Trạch Xá

lễ cúng giỗ tổ nghề may tại Trạch Xá

Khi chuẩn bị lễ vật xong, lên hương đèn, chủ nhà may hay người thợ chính ăn mặc chỉnh tề làm chủ bái, khấn vái với nội dung cảm tạ công ơn của vị Tổ nghề khai sáng ra nghề may mặc và những bậc tiền hiền đã góp phần nâng cao, cải tiến nghề nghiệp của mình để có đời sống sung túc và cầu mong nghề nghiệp ngày càng thuận lợi, phát đạt. Lễ cúng xong, thợ thầy cùng vui hưởng, chuyện trò, trao đổi công việc.